TABİP ODASI BAŞKANLIĞI'NA

Kendi adına serbest çalışan hekimlerin bu süreçte, işyerinde işveren olarak çalıştırdıkları sağlık çalışanları, sekreter vb. ya da başka vasıflarda kişiler olduğu bilinmektedir. Salgın nedeniyle acil durumlar dışında elektif sağlık hizmetlerinin ertelendiği, bu nedenle sağlık işyerlerinin ekonomik olarak etkilendiği bilinmektedir.

COVİD-19 salgım nedeniyle işyerinin faaliyeti azaltması veya durdurulması nedeniyle, 25 Mart 2020 tarihinde yürürlüğe konulan 7226 sayılı Torba Yasa'da sigortalı çalışanların ücretlerinin bir kısmının 30.6.2020 tarihine kadar Türkiye İş Kurumu tarafından karşılanmasına İlişkin düzenlenme yapılmıştır.

Kısa çalışma uygulaması olarak adlandırılan bu uygulamanın özellikleri, ödeneğin alınması koşulları ve başvuru usulü aşağıda bilginize sunulmaktadır.

A. Kısa Çalışma Ödeneği Nedir?

Kısa çalışma ödeneği COVİD-19 salgınının yarattığı zorlayıcı sebeplerle İşyerindeki çalışma süresinin önemli ölçüde azaldığı l veya durduğu2 hallerde sağlanan bir gelir desteğidir. Kısa çalışma uygulaması kapsamında işçiye kısa çalışma ödeneği ödenir ve işçinin genel sağlık sigortası primleri ödenir.

B. Kısa Çalışma Ödeneği Şartları Nelerdir?

1. İşçinin kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 60 gün (2 ay) hizmet akdine tabi olması ve kısa çalışma başlama tarihinden önceki son üç yıl içinde en az 450 gün (15 ay) sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olması gereklidir. Ancak bu koşulu taşımayanlar da kısa çalışma süresini geçmemek üzere son işsizlik ödeneği hak sahipliğinden kalan süre kadar kısa çalışma ödeneğinden yararlanmaya devam edebilir.

2. İş yerinde kısa çalışma uygulanan dönemde İşveren tarafından İşçi çıkarılmaması gerekmektedir. Bunun tek istisnası işten çıkarmanın ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılıktan kaynaklanmasıdır.

C. Kısa Çalışma Ödeneği Tutarı Ne Kadardır, Ödemc Nasıl Yapılır?

1. Kısa çalışma ödeneği, işyerinde uygulanan haftalık çalışma süresini tamamlayacak şekilde çalışılmayan süreler İçin hesaplanır, faaliyetin tamamen durdurulduğu İşyerlerinde hesaplama çalışılmayan haftanın bütünü İçin yapılır, Buna göre kısa çalışma ödeneği; sigortalının son 12 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının % 60'ı tutarındadır. Kalan %40'11k tutar İsterse işveren tarafından karşılanabilir. Kısa çalışma ödeneği aylık asgari ücretin brüt tutarının % 150'sİni (4,414.5 TL) geçemez ve ödemeler damga vergisi (binde 7.59 oranında) düşüldükten sonra yapılır. Yani en düşük 1.752,40 TL en yüksek 4.380,99 TL olabilir.

2. Kısa çalışma ödeneği İşçinin kendisine, en fazla 3 ay süreyle, aylık olarak ve her ayın -Sinde ödenir. Ödemeler PTT Bank aracılığı İle yapılır,

D. Kısa Çalışma Ödeneği Başvurusu Nasıl Yapılır, Süreç Nasıl Yürür?

1. Kısa çalışma ödeneği alınması için başvuru Türkiye İş Kurumu'na İşveren tarafından yapılır, sigortalının başvurması mümkün değildir. İşveren aynı zamanda varsa toplu İş sözleşmesi tarafı İşçi sendikasına da yazılı bildirimde bulunur.

2. İşverenin; Kısa Çalışma Talep Formu, Kısa Çalışma Uygulanacak İşçi Listesi ve korona virüs salgınından olumsuz etkilendiğini gösterir bilgi ve belgeyi (örneğin salgın nedeniyle yetkililerce alınan tedbirler) bağlı olduğu İŞKUR biriminin elektronik posta adresine göndermesi gerekmektedir. (EK1: İŞKUR birimlerinin elektronik posta adresleri , EK2: Kısa Çalışma Talep Formu, EK3: Kısa Çalışma Uygulanacak İşçi Listesi )

3. İŞKUR'a yapılan başvurunun ardından Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığına bağlı iş müfettişlerince işyerinin salgından etkilenip etkilenmediği tespit edilir. Uygunluk tespiti sonuçları da işverene e-posta yoluyla bildirilir. Bunun üzerine işveren durumu çalışanlara ilan ya da yazılı bildirim yoluyla bildirir.

4. COVİD-19 salgını süresince yapılan kısa çalışma ödeneği başvuruları başvuru tarihinden İtibaren 60 gün İçinde sonuçlandırılır.

5. COVİD-19 salgını dolayısıyla verilecek kısa çalışma ödenekleri, kısa çalışma başladıktan bir hafta sonrasında ödenmeye başlanır, Bu bir haftalık süre içerisinde ücret ve prim yükümlülükleri işverene aittir.

E. Kısa Çalışma Ödeneğine İlişkin Diğer Bilgiler

1. Bir İşyerinde hizmet akdine dayalı olarak çalışan tüm sigortalılar için kısa çalışma ödeneğinden yararlanılabilir, Ayrıca asgari çalışan sayısına İlişkin bir şart da yoktur.

2. Geçmişte, başka gerekçelerle kısa çalışma ödeneğinden yararlanmış olan işyerleri de yeniden bu uygulamadan yararlanabilir.

3. Kısa çalışma uygulamasından yararlanan İşyerleri diğer tüm İstihdam teşviklerinden de (örneğin asgari ücret desteği) faydalanabilir.

4. Emekli aylığı veya geçici iş göremezlik ödeneği alan çalışanlar kısa çalışma ödeneği alamazlar. Kısa çalışma ödeneği alanın İşe girmesi, herhangi bir sebeple silâhaltına alınması, işinden ayrılması hallerinde kısa çalışma ödeneği kesilir.

5. İşverenin olağan faaliyetine İlan ettiği süreden önce başlamaya karar vermesi halinde durumu 6 İş günü önce İŞKUR'a varsa toplu İş sözleşmesi tarafı İşçi sendikasına ve İşçilere yazılı olarak bildirmesi gerekmektedir,

Gereği için bilgilerinize sunar, çalışmalarınızda başarılar dileriz.

Saygılarımızla

Dr. Bülent Nazım Yılmaz

TTB Merkez Konseyi Genel Sekreteri